Аз жаргал

Бямбажавын Энхтуяа: Аз жаргал гуйлгачин шиг

Аз жаргалыг дараа ир гэж бүү буцаа
Анхны яргуй цасан дороос ургадаг шиг
Аадар бороо дээд тэнгэрээс асгардаг шиг
Аз жаргалын элч цаг цагтаа ирдэг юм

Хойтон жилийн наадамд өмсөхөөр хадгалсан
Хоргой эмжээртэй дээл бишээ аз жаргал
Аз жаргалыг дараа ир гэж бүү буцаа
Анхны яргуй цасан дороос ургадаг шиг
Аадар бороо дээд тэнгэрээс асгардаг шиг
Аз жаргалын элч цаг цагтаа ирдэг юм

Хойтон жилийн наадамд өмсөхөөр хадгалсан
Хоргой эмжээртэй дээл бишээ аз жаргал

Бороо сүлсэн нарны гэрэл солонго болон нумладаг шиг
Бодол ариуссан насны жаргал хайр болон ивлэдэг юм

Зузаан янаг сэтгэл үүрдийн үүрдийг хүслээ ч
Зуурдын энэхэн хорвоогийн зурагтөөрөг хатуу
Арзыг хорз болтол нь нэрж болохоос бус
Аз жаргалыг дараа эдэлнэ гэж хадгалж болдоггүй юм

Аз жаргалыг дараа эдэлнэ гэж өөрийгөө бүү хуур
Ачит ээжийгээ дараа жаргаана гэж өдөр хоногийг бүү хуур
Аугаа эх орноо дараа мандуулна гэж өстөндөө бүү хуурт
Алаг үрээ дараа ир гэж үрийн заяаг бүү хуур

Аз жаргал гуйлгачин шиг үүдийг чинь тогшвол бүү хөө
Агшин хором бүхэн эргэж ирдэггүйг бүү умарт
Ариухан сэтгэлийн үнэн үгээ бүү хадгал
Аяндаа минийх л юм чинь гэж намайгаа бүү шаналга

Шаглаж дуусаагүй үлдсэн торгон дээл шиг
Шаналалд идэгдсэн гундуу заяа үлддэг юм
Шатаж дуусаагүй унтарсан гал шиг
Санасаар яваад өнгөрсөн дутуу амьдрал үлддэг юм

Алтан дөрөө уяан дээр хангинахад
Аянчин хорвоогийн морийг тосож ав
Аяар аяар хаалгыг чинь тогших
Аз жаргалыг бүү буцаа...

Маш их таалагдсан болохоор нь оруулчихлаа

Ц.Бямбажаргал : Би чамд тийм л хайртай

Ц.Бямбажаргал : Би чамд тийм л хайртай

Зөвхөн нэрийг чинь сонсоход шүлэг мэт сонсогддог
би чамд тийм л хайртай
Зүүдээ манахад чи ирвэл мөнхөд сэрэхийг хүсдэггүй
би чамд тийм л хайртай
Зөн совин муугаар татахад хамгаас түрүүнд чамд зовнидог
би чамд тийм л хайртай
Зөөлөн амьсгаа чинь чихэнд шүргэхэд хорвоог мартдаг
би чамд тийм л хайртай
Хэн нэгний гар хацарыг чинь иллээ гэж зүүдлээд сэрээд зүүд байсанд
баярладаг
би чамд тийм л хайртай
Хэзээ ч би чиний дэргэд байж чадна гэж үнэнээсээ амалдаг
би чамд тийм л хайртай
Халуун нулимсыг чинь гараараа нь биш зүрхээрээ арчдаг
би чамд тийм л хайртай
Хайргүй гэдэгийг чинь мэдсээр байж хүлээн суудаг
би чамд тийм л хайртай

гоё шүлэг болохоор нь чирээд ирлээ. хайртай хүндээ уншиж өгвөл гоё болов уу...

Харьд суугаа хүү тань

Харьд суугаа хүү тань
Холын хол Япон орноос
Хөвөн цагаан үүлсийн дээгүүр
Хүрч очих хийморьтой ерөөлийг өргөн дэвшүүлье!
Хайрт аав таныгаа санасан
Халуун сэтгэлийн гүнээс мэндчилье!
Хамаг амьдралын минь сүлд болсон
Хөгшин буурал аав Та амар байна уу?
Шиврэх энэхүү шүлгийн мөрүүдээр
Ширхэг эс болон тандаа нэвчье
Эрхэм аавдаа бичих захиагаар
Эгшиг аялгуу болон уянгалъя
Чин сэтгэлийн үгээ сонсож
Чимэг болох мөрүүд нэмээд
Чагнан суух аавынхаа сэтгэлд
Чадах чинээгээрээ бичиж явууллаа.

Намайг дулаацуулах нар энд ховорхон
Налайн сүүмийх уулс нь дүнсгэр
Нөмрөн хучих тэнгэр нь бүрхэг
Нэрлээд суух од мичид цөөхөн
Нүүдлийн шувууд буцдагийн адилаар
Нартай нэгэн өдөр гэртээ харина аа
Нэг биш хэдэн жил
Нутгийнхаа нарыг санасан
Нарлаг Монголынхоо наадмыг
Нулимс унаган дурссан 
Нууцхан тандаа хэлэхэд
Нийслэл хотоо зүүдэлсээн
Тосоод авах хүнгүй
Төрөл садан үгүй
Туулах зовлон ихтэй
Тусгай бүлэгт хамаарч
Түгшүүр тээсэн амьдралтай
Төсөөлөн бодсоноос ондоо
Тэсэх тэвчээр шаардсан
Тийм л нэгэн оронд
Түвшин жаргалыг зүүдэлж
Тухгүй амьдралыг туулж байна
Аав аа! хүүдээ санаа зоволтгүй ээ
Алдаа оноотой энэ л хорвоод
Аавынхаа бийд
Амьдрал үзье дээ хүү нь
Архи ууж адаг болоод
Арчаагүй болж гэртээ харьсан нь зөндөө
Аливаа нөхцөлтэй ажлыг
Адил найзуудын хамтаар
Амрах цагаа хугаслаж
Амархан хийж сурлаа
Амьдралд таарах амттанг
Амталж шимж сурлаа
Алаг хорвоогийн өнгийг
Аанай л ялгаж сурлаа
Амьдралын минь сүлд болсон
Аав тандаа хүү нь хайртай
Амьдрал хэмээх амттанг
Асгаж үзээгүй ээ
Атга хөлсөө цуглуулаад
Асарч тойлно оо аавыгаа
Санах зүрхний угаас
Сийрэг цохилтоор ундарсан
Сэтгэл нулимс хоёроо
Саяхан хүртэл барьсаан
Хүү нь танаараа үлгэрлээд
Хүч тамир аван хөдөлмөрлөж
Хангу хүний мөсгүй чанарыг
Хайхрах зүйлгүй давах юм.
Нутгийн нарныхаа илчийг шингээсэн
Нуган биенийхээ энэ л илчээр
Харь нутгийн зэврүүн агаарыг
Халаглах юмгүй туулах юм.
Хүйтэн биш ч энд зэврүүн байна
Хангу хүний чанар
Хог юм аа ,аав аа
Харь нутгийн хүн гэж
Хараалгаж загнуулж адлуулж үзсээн
Тэглээ гээд гутарч алхсангүй
Тийм үг хэллээ гээд санаа бодсонгүй
Тэнэг ааштайд нь гайхаж явлаа
Тааруухан санаатайд нь өрөвдөж байлаа.

Мөнхөд энд байхгүйг
Мэддэг болохоороо би
Мөрөөдөл хүслээ барин зүглүүлж
Мөдхөн очиж золгохын тулд
Маш ихэд хөдөлмөрлөж байна
Хатуу бүхнийг хийж
Хатуужил гэх эрдмийг
Хүч оюунаа ашиглаад
Хичээнгүйлэн суралцаж мэдлээ
Хугацаагүй хөдөлмөрийн албанд
Хар хүн болж
Хоног алдахгүй
Хойш тавилгүй
Хугацаа бүхнийг хожиж
Хайрт буурал аавдаа
Хэзээд очиход бэлэн
Хүсэлдээ хүрч золгохын тулд
Хэцүү бүхнээс шантралгүй
Хурдан хурдан хийгээд
Хөлсөө хурааж чадлаа
Буянтай буурал тандаа
Бахархах сэтгэл төрүүлэм
Бат амьдралыг босгох
Баатар биш ч
Байгуулагч болоод
Бүтээлч Япон орноос
Босгох эрдмээс суралцаад
Бүр мөсөн очно оо
Бараг харих дөхсөн ч
Будаа идэж ус уугаад
Бэрх бүрийг амталж
Бэрхшээл бүхэнд шургалаад
Болхи энэ биеэ
Бүрэн төгс боловсруулж
Буурай Монгол улсаа
Бэхжүүлж хөгжүүлэхэд нэмэр
Сүлд нутгаа дээдлээд
Сайн хийморьтой явна
Сургаал үгийг тань санаад
Сайхан санаа үзүүрлэнэ
Сэрүүн өлгий нутгаа
Сэргэж нэг санана
Зүрхэн нэг аавыгаа
Зүүдэлж хононо би
Зүрхнээс ундарсан санахуй
Зүгээр ч үгүй догдлуулсаар
Судас биеэр дамжаад
Сэтгэл санаанд шингэнэм
Элэгнээс уягдсан сэтгэл
Ээдэрч зогсолгүй уяраасаар
Тархи оюунаар дамжаад
Танд надад шингэнэм.

Элдэв хөдөлмөрийн амтыг дэлгээд
Эрхэм аав тантайгаа золгоё.
Эдлэх жаргалаас өвөртлөн очоод
Энгэрээрээ тэврэлдэж учран золгоё.
Сонсгох эгшиг аялгуун мөрүүдээр
Санасан сэтгэлээ хурлуулж буулгав
Сайн сууж байхын ерөөлийг өргөж
Япон улсаас хүндэтгэн ёслов.
Даарах сэтгэлд минь илч нэмсэн
Даах нуруунд минь хүч нэмсэн
Давах амьдралд минь хайр нэмсэн
Дал гарсан аавдаа
Далай тэнгисийг туулан очих
Жаргалан. 

Бичсэн хүн нь тодорхойгүй

Хайр гэж...

Б.Ганзориг : Хайр гэж...

Хар багадаа хайрласан бүсгүй минь
Хожмын өдрийн дурьтгал битгий байгаач
Чамд өгсөн сэтгэлээ анхны цас шиг цагаахан гээд
Чамаас олсон бүхнээ өөрт минь ирсэн аз жаргал гээд

Хайрын төлөө үхтлээ тэмцэнэ
Хамаагүй ээ чи надад дурлахгүй байсан ч болно

Нүдэн тойромоосоо нулимсан сувд бүү унгаарай
Нууцхан цохилох зүрхний минь цохилтыг битгий тоолооч
Сэтгэлээсээ чамайг явуулж чадахгүй болохоор
Сар жилүүдийг амьдрал надад гэгээн байдаг

Дурлалын төлөө үхтлээ тэмцэнэ
Дуугүй зөрөөд өнгөрсөн ч чамайг би хайрлах л болно

Хүслийг минь гуниг нөмөрдөггүйн учир
Чамд өгсөн хайр минь балардаггүй юм
Хэзээ нэгэн цагийн босгон дээр
Чамаар хайрлуулах тэр мөчийг хүлээнэ

Амьдралын төлөө үхтлээ тэмцэнэ
Аадар бороо шиг...

Баяртай

Б. Батзаяа : Баяртай

Чи яваад л одсон би гуниг тэврээд үлдсэн
Чийглэг уруулыг чинь санахдаа би зүгээр л санаа алдсан
Чи яваад л одсон би гав ганцаараа үлдсэн
Чиний тухай дурсамжуудыг зүрх минь даалгүй ганцаардсан
Чи яваад л одсон

Салхи шиг он жилүүд зүрхэнд хэвээрээ
Зун шиг байна
Сарних бодлын гүнд гуниг төрөх нь
Намар шиг байна
Салахдаа хэлсэн үг чинь сэтгэлд хүйтэн
Өвөл шиг байна
Санахын тоогоор чи надаас холдох нь
Хавар шиг байна

Анхны минь учрал сэтгэлд минь ургасан
Цэцэг шиг байсан
Анхны минь хайр зүрхэнд минь нахиалсан
Навч шиг байсан
Анхны минь үнсэлт агаар мэт цэнгэг
Цас шиг байсан
Анхны минь хагацал гэгээхэн гунигтай
Бороо шиг байна

Чи яваад л одсон би гуниг тэврээд үлдсэн
Чийглэг уруулыг чинь санахдаа би зүгээр л санаа алдсан
Чи яваад л одсон би гав ганцаараа үлдсэн
Чиний тухай дурсамжуудыг зүрх минь даалгүй ганцаардсан
Чи яваад л одсон

Зүгээр л нэг амьдрах юмсан

Зүгээр л нэг амьдрах юмсан
Заяа нийлсэн ханьтай болчихоод
Зөвхөн түүндээ бүхэнээ зориулж
Зүгээр л нэг амьдрах юмсан

Амьдралдаа ганц тохиох хайртийгаа
Амь шигээ хайрлаж халамжилж
Алаг хорвоод ханьсан жаргах
Амьдралын харгуйгаар хамт алхах юмсан

Эгэл даруу ч гэлээ инээд цалгисан гэртээ
Эзэн нь юм шиг тухлан суучихаад
Энхрий бяцхан үрсээ эрхлүүлж
Энгэрээдээ мацуулж суух юмсан

Энхрий бяцхан үрсдээ
Эд хөрөнгө биш эрдэм номыг өвлүүлж
Элбэрэл хайраар дутаахгүй өсгөсөн
Эцэг эх шигээ сайн эцэг эх болох юмсан

Булбарай бяцхан үрсээ
Бүтэн хайраар өлгийдөж өсгөх юмсан
Бүхүй л хайраа гэргийдээ зориулж
Бие биендээ уусаж амьдрах юмсан

Хоёр идэлгүй
Хоосон хоночихолгүй
Хүнээ илүү ч үгүй дутуу ч үгүй
Хүссэнээрээ зүгээр л нэг амьдрах юмсан

Аавдаа

Ааваа хүү нь таныхаа
Хазгайлж болохгүй титэм шиг нэрээр тань овоглож яваа
Хаан заяат нэрийг чинь хүү нь өндөрт өргөж явахаа амлая

Ц.Хулан
Аавдаа

Сайхан залуу аавынхаа тэргүүнд буурал орсныг анх үзээд
Саваагүй томоогүй хүүхэд насаа би тэр жилийнх нь шувуудтай хамт буцаасан
Санчигт нь нэмэгдэг мөнгөн сор нь тоогоор жаргана даа гэхэд
Санаагаар даанч болохгүй юм ааваа.

Бүүвэйтэй хонгор жилийн минь тухай мэдээж олон
Бүдэгхэн гардаг зураг шиг санаатай хийдэг алдаа шиг
Бүхий л орчлонд харин аавын минь ач гэж дуулдаггүй
Бүгдийнх нь аав ямар миний аав шиг биш дээ.

Амттай зөөлөн хоёроор баярлуулдаг муу ээжий л минь
Айлын тавагаас чихэр хармаалж шараа болгооно
Аав минь тэгэхгүй, алаг чулуу хээрээс хормойлж хүүдээ зүслүүлнэ
Алсын замд уулсын нэр тогтоолгож ухаан нэмнэ
Ээдрээнт мянган харгуй төрсөн гэрийн гаднаас эхэлж
Эмээл дээрээ соёмботой унаган хүлгийн нуруунаас атгаж
Сансарт хүү нь нисэх юм шиг санаж ээж нар сацлаа өргөж үлддэг.
Саахалт ороод эргэх юм шиг санаж аав нар духыг нь ганц үнэрлэдэг
Атгаж ижий нар өдөржин радио шиг үглэнэ.
Амьдралд зөвхөн үнэнийг хэлэх гэж
Аав нар сумны үүзэл шиг хааяа дуугарна,
Бие өвдлөө гэж ээж нар хүүхдээ аргагүй нэг айлгадаг,
Битүүхэн дотроосоо норж аав нар чимээгүйхэн өтөлдөг.
Үхэж болохгүй тушаалаа авсан цэрэг шиг
Үр нь хөлөө олтол цоо эрүүл шиг жүжиглэдэг
Ачийг тань хариулна гэж олон жил би худлаа ярилаа
Ачийг нь гаргаж өгчихөөд харин нэг гавьяатан шиг
Сөөг сөөх гэж хэвтүүлээд номхон тэмээ ноолон шиг
Сөөсгөр хэдэн бацааны өмнө хөгшин аавыгаа түлхүүллээ.
Гараа өргөж дайсандаа үг дуугүй бууж өгөх шиг
Гарцаагүй том алгаа дэлгэж та тэднийгээ хөтөлнө,
Газар дэлхийд уянгатай ийм найрагч байтлаа
Ганзагагдсан хэдэн зээтэйгээ хамт хэдэнтээ хэлд орно
Гадаа навчис эргэж он жил биднийг унасан навч шиг орхино,
Гайгүй дээ би аавыгаа жаргааж гэж өөийгөө хуурна.
Ганцхан зүрхний чинь цохилт намайг зэмлэн цохиолж
Газар дээр аав минь хүртэл мөнх бишийг сануулдаг
Хазгайлж болохгүй титэм шиг нэрээр тань би овоглосон
Өргөст орчлонд хүү нь бүдчээд уйлж суухын цагтаа
Өлгийг минь сийлсэн аавтай болохоор амьд явж чаддаг аа.

Ганцхан ээждээ унших шүлэг

Ц.Хулан

Ганцхан ээждээ унших шүлэг

Намрын уулнаа бугын урамдахыг сонсоорой 
Намайг ухаажихыг үзэх гэж ижий минь та урт наслаарай 
Манцуйдаа ирж таныг би ганцхан удаа баярлуулсан 
Магадгүй тэрнээс хойш дандаа зовоосон байх

Ганцхан намайг гэж ижий та 
Газар дээр минь хичнээн увидастай тєрсєн юм бэ? 
Бариувчийг минь эсгэж, хуримын ємсгєл чимэглэж 
Балчраас минь єдийг хүртэл та оёдолчин явлаа 
Оточ маналын хувилгаан ийм байдаг уу гэлтэй 
Орон дээрээс минь алгасалгүй тонгойж 
Дэрэн дээр намайг бүлээрч хонох болгонд 
Дэлхийд хамгийн сайн эмч минь та байлаа 
Аягаа эвдэн, эрхэлж ядсан намайг 
Аргадсандаа алиалагч болж ємнє минь эргэлдсэн 
"А" үсэг бичих гээд будилж цєхєж суухад минь 
Алдаатай байхад нь улаан цайм онц тавьдаг багш минь 
Цаг оройтсон болзооноос эргэж ирэхэд 
Цагдаа, эсвэл үүдний манаач 
Сар нарны ээлжгүй гал сахисан тогооч 
Сангийн бойпорт арц уугиулж маань уншсан лам аа… 
Шүхэр тэнгэрийн дор алдаж эндэх тоолонд минь 
Шүүхийн тогтоол уншдаг яллагч нь та мєртлєє 
Даамай их хайр тань аанай л хэвээрээ 
Давж заалдсан ємгєєлєгч болж зовлонгоос намайг суллана аа 
Жигжид бурхныг олон мутартай гэлцэнэ 
Жижигхэн энэ бие чинь түүнээс ч олон гартай 
Элбэг их хайр, Ээжий гэдэг нэр тань 
Энэ орчлонгоос авсан хамгийн том алдар аа 
Зүүний сүвэгчээр ч багтах он жилийн урсгалд 
Зүгээр л дэргэд минь байж хайрла 
Ижий гэж дуудах болгондоо баярладаг 
Ижил хэдэн хүүхэддээ урт насалж хайрла!